Guddoomiyaha ismaamulka Trans Nzoia, George Natembeya, ayaa walaac ka muujiyay in laga qaaday ilaaladii amniga ee loo qoondeeyay, isaga oo ka dalbaday Taliyaha Guud ee Booliska Qaranka inuu si rasmi ah u sharaxo sababta go’aankaas loo gaaray.
Natembeya ayaa sheegay in tani ay tahay markii labaad ee ilaaladiisa amniga laga qaado, taas oo dhalisay su’aalo ku saabsan in mas’uuliyiintu raaceen habraacyada dastuuriga ah iyo kuwa sharciga ee nidaamiya isbeddelka ilaalada loo qoondeeyo madaxda dowladda.
Bayaan uu soo saaray Khamiistii, ayuu guddoomiyuhu ku sheegay in awoodda dowladda ay tahay in lagu fuliyo si waafaqsan Dastuurka iyo sharciga. Waxa uu ku adkeystay in go’aan kasta oo saameynaya amnigiisa uu noqdo mid sharci ah, macquul ah, isla markaana loo maro habraac caddaalad ah.
Waxa uu soo xigtay qodobka 47-aad ee Dastuurka Kenya, kaas oo qof kasta siinaya xaqa uu u leeyahay in go’aannada maamul lagu saleeyo sharciga, macquulna ay noqdaan, isla markaana loo maro habraac caddaalad ah. Qodobkani waxa kale oo uu dhigaya in qofka la siiyo sababaha qoraal ah marka go’aan si toos ah u saameynayo xuquuqdiisa ama xorriyadihiisa aasaasiga ah.
Natembeya ayaa sidoo kale soo xigtay qodobka 238-aad ee Dastuurka, kaas oo dhigaya in arrimaha amniga qaranka lagu maamulo si waafaqsan sharciga, iyadoo la dhowrayo sarreynta sharciga, dimuqraadiyadda, xuquuqda aadanaha iyo xorriyadaha aasaasiga ah.
Sidoo kale, waxa uu xusay qodobka 244-aad, kaas oo Booliska Qaranka ku waajibinaya inay ilaaliyaan heerar sare oo xirfadnimo iyo anshax ah, isla markaana dhowraan xuquuqda aadanaha, xorriyadaha aasaasiga ah iyo karaamada bani’aadamka.
Guddoomiyuhu waxa uu sheegay in walaaciisa uu sii kordhiyay xaqiiqda ah in tallaabadan horey loo qaaday, sida uu sheegay.
Waxa uu sidoo kale tixraacay go’aan ay Maxkamadda Sare soo saartay, kaas oo la sheegay 3-dii June 2025, laguna eegayay ka qaadista ilaaladii amniga ee loo qoondeeyay shan guddoomiye ismaamul.
Natembeya ayaa sheegay in maxkamaddu ay go’aamisay in ilaalada amniga laga qaado mas’uuliyiin iyada oo aan horay loo siin ogeysiis qoraal ah, fursad ay isku difaacaan iyo sababaha qoraal ah ay ka hor imaanayso qodobka 47-aad ee Dastuurka.
Waxa uu ugu baaqay mas’uuliyiinta ay arrintani khuseyso inay tixgeliyaan go’aanka maxkamadda marka dib loo eegayo nidaamka ilaaladiisa amniga.
Si kastaba ha ahaatee, Natembeya ayaa sheegay inuusan ka soo horjeedin dib-u-eegis sharci ah oo lagu sameeyo ilaalada amniga, balse uu doonayo in habraacaas loo fuliyo si xirfadnimo leh, dhexdhexaad ah oo waafaqsan sharciga.
Ugu dambeyn, guddoomiyaha Trans Nzoia ayaa sheegay in arrinta ilaaladiisa amniga aysan ka mashquulin doonin gudashada waajibaadka dastuuriga ah ee uu u hayo shacabka Ismaamulka Trans Nzoia.
