Kenya oo xaqiijisay siddeed kiis oo Ebola ah kadib markii la helay qof kale oo cudurka qaaday

0
86

Tirada dadka laga xaqiijiyay cudurka Ebola ee Kenya ayaa gaartay siddeed qof, kadib markii qof kale laga helay cudurka Axaddii, 18-kii Oktoobar, iyadoo hay’adaha caafimaadku ay xoojinayaan dadaallada lagu xakameynayo faafitaanka cudurka.
Warbixin ay soo saartay Wasaaradda Caafimaadka ayaa lagu sheegay in Axaddii baaritaan lagu sameeyay 38 qof, isla markaana hal qof laga helay cudurka.
Qofka ugu dambeeyay ee laga helay cudurka waa nin 49 jir ah oo aan ka tirsanayn shaqaalaha caafimaadka. Sida ay wasaaraddu sheegtay, ninkan waxaa lagu arkay qandho, madax-xanuun iyo murqo-xanuun.
Xogtan waxaa xaqiijiyay Agaasimaha Guud ee Caafimaadka, Dr. Patrick Amoth.
Kenya ayaa 6-dii Oktoobar xaqiijisay kiiskii ugu horreeyay ee cudurka Ebola ee nooca Bundibugyo, kaas oo laga helay nin muddo toddobo sano ah ku noolaa Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah ee Congo (DRC), ka hor inta uusan soo gaarin Nairobi isagoo soo maray Uganda.
Bukaankaas ayaa geeriyooday 5-tii Oktoobar, waxaana aaskiisa loo fuliyay habraacyada caafimaadka dadweynaha.
Tirada dadka uu cudurku ku dhacay ayaa tan iyo markaas sii kordhaysay, kadib markii mas’uuliyiintu ay kiisas kale ka heleen dad xiriir la lahaa bukaankii ugu horreeyay. Arrintan ayaa keentay in la xoojiyo raadraaca dadka la kulmay bukaannada, karantiilka iyo kormeerka caafimaad.
Ilaa 17-kii Oktoobar, wasaaraddu waxay xaqiijisay toddoba kiis, ka hor inta uusan kiiska cusub ee Axaddu tirada guud ka dhigin siddeed.
Saraakiisha caafimaadka ayaa sidoo kale kordhiyay baaritaannada lagu sameeyo dadka ka soo galaya dalka goobaha laga soo galo, oo uu ku jiro Garoonka Diyaaradaha Caalamiga ah ee Jomo Kenyatta, si loo ogaado dadka looga shakiyo cudurka loogana hortago faafitaankiisa.
Ebola wuxuu ku faafaa taabashada tooska ah ee dhiigga ama dheecaannada kale ee jirka qof qaba cudurka ama qof u dhintay. Cudurka kuma faafo hawada.
Calaamadaha caanka ah waxaa ka mid ah qandho, madax-xanuun, murqo-xanuun, tabar-darro, matag iyo shuban. Xaaladaha daran, bukaannada waxaa ku dhici kara dhiig-bax gudaha ama dibadda jirka ah.
Wasaaradda Caafimaadka ayaa bulshada ugu baaqday inay feejignaadaan, isla markaana ay raadsadaan daryeel caafimaad haddii ay isku arkaan calaamadaha cudurka, ayna raacaan tilmaamaha rasmiga ah ee caafimaadka.
Dadweynaha waxay wici karaan khadka bilaashka ah ee Wasaaradda Caafimaadka, lambarka 719, si ay u helaan macluumaad iyo talooyin la xiriira cudurka.